ನಾನ್ ನೋಡಿಲ್ಲ ಆದರೆ ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತ ಹೇಳಿದ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ಚಾರ್ ಮಿನಾರ್, ಬಿರ್ಲಮಂದಿರ, ರಾಮೋಜಿ ಪಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿ, ಎನ್.ಟಿ.ಆರ್ ಗಾರ್ಡನ್, ಉಸೇನ್ ಸಾಗರ್, ಟ್ಯಾಂಕ್ ಬಂಡ್, ನೆಹರು ಜುಲಾಜಿಕಲ್ ಪಾರ್ಕ್, ಎರ್ ಪೋರ್ಟ್ ಇವು ಸುಂದರ ಸ್ಥಳಗಳಂತೆ ಸಮಯ ಸಿಕ್ಕರೆ ನೋಡಿ.

ಮಾ.ಕೃ.ಮಂಜು

ಸಂಗನ ಗೌಡ್ರೆ,

ಸಮಯ ಸಿಕ್ಕಾಗ 'ಗೋಲ್ಕೊಂಡ ಫೊರ್ಟ್'(ಗೊಲ್ಲರ ಬೆಟ್ಟ) ನೋಡಲು ಮರೆಯದಿರಿ.
ಚಾರ್ ಮಿನಾರ್ ಸಹಿತ ಉಳಿದವೆಲ್ಲಾ ಅದರೆದುರಿಗೆ ಬಚ್ಚಾ.
ಹೈದರಾಬಾದ್ ಪ್ರವಾಸ,ವಾಸ ಸುಖಕರವಾಗಿರಲಿ,
-ಗಣೇಶ.

- ಲೋಕೇಶ್‌ಗೌಡ ಎಚ್‌.ಸಿ.

ಸಂಗನಗೌಡರೇ ಹೈದರಾಬಾದ್‌ನಲ್ಲಿ ನೀವು ನೋಡಲೇ ಬೇಕಾದ ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳಿವೆ. ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ ಏಷಿಯಾದ ನಂಬರ್‌ ಒನ್ ಪಿಲ್ಮ್‌ಸಿಟಿ ರಾಮೋಜಿ ಫಿಲ್ಮ್‌ಸಿಟಿ. ಜೀವಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಕೇಳರಿಯದ ಅನುಭವ ಸವಿಯಬಹುದು. ಗೊಲ್ಕೊಂಡಾ ಫೋರ್ಟ್‌, ಹುಸೇನ್‌ ಸಾಗರ್‍ ಲೇಕ್, [ಮೂಗು ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಒಳಿತು] ಎನ್‌ಟಿಆರ್‌ ಗಾರ್ಡ್‌‌ನ್, ಬಿರ್ಲಾ ಮಂದಿರ್‌, ಸಾಲರ್‌ಜಂಗ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ನನಗೆ ತಿಳಿದಿರುವುದು ಇಷ್ಟು. ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ಈಟಿವಿ ಸಮೂಹಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ. ಅಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಪರಿಚಯಸ್ಥರಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರವೇಶ.

ಆಲ್‌ ದಿ ಬೆಸ್ಟ್‌ ಗೌಡರೆ, ಎಂಜಾಯ್‌ ಮಾಡಿ ಬನ್ನಿ.
ಹೆಚ್‌ ಸಿ ಲೋಕೇಶ್‌ಗೌಡ

ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ತೆಲುಗು ಮಾತನಾಡುವವರು ಎಷ್ಟು ಮಂದಿ ಇದ್ದಾರೋ ಅಷ್ಟೇ ಕನ್ನಡ ಮಾತನಾಡುವವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ತೆಲುಗು ಗೊತ್ತಿಲ್ಲವೆಂದು ಕತ್ತು ಅಲ್ಲಾಡಿಸದೇ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹರಿಸಿದರೆ ಸುಸೂತ್ರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದರೆ ಅಪರಿಚಿತರೆಂದು ಭಾವಿಸದೆ ಅಥವಾ ಅಸಹನೆಯಿಂದ ನೋಡದೇ ಅದೂ ನಮ್ಮದೇ ಭಾಷೆಯೆಂಬಂತೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಇಲ್ಲಿನವರ ದೊಡ್ಡಗುಣ.

ಅದು ನಗರಸಾರಿಗೆ ಬಸ್ಸಾಗಿರಬಹುದು, ತರಕಾರಿ ಅಂಗಡಿಯಾಗಿರಬಹುದು, ಹೋಟೆಲಾಗಿರಬಹುದು, ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಾಗಿರಬಹುದು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕನ್ನಡ ನಡೆಯುತ್ತೆ. ಬೆಳ್ಳಂಬೆಳಗ್ಗೆಯೇ ಇಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಪ್ರಭ, ಪ್ರಜಾವಾಣಿಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆಂದರೆ ಅದು ಸೋಜಿಗದ ಸಂಗತಿಯೇನಲ್ಲ. ಕನ್ನಡಿಗರು ಇಲ್ಲಿ ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿನ ದೇವಾಲಯಗಳು, ಹೋಟೆಲುಗಳು, ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಸೇವೆ, ವಿದ್ವತ್ವರ್ಗ ಹಾಗೂ ಅಧಿಕಾರವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಕಾಲುಪಾಲು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕನ್ನಡಿಗರೇ ಆಗಿರುವುದರಿಂದಲೂ, ವ್ಯಾಪಾರ ವಾಣಿಜ್ಯ ವಹಿವಾಟುಗಳಲ್ಲಿ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದಲೂ ಕನ್ನಡಿಗರು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದಲೂ ಈ ಸಾಧ್ಯತೆ ಅತ್ಯಂತ ಸಹಜವಾಗಿದೆ.

ವೀರಶೈವ ಕೇಂದ್ರಗಳಾದ ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ಹಾಗೂ ಶ್ರೀಶೈಲಗಳು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಇವೆ. ಮಾಧ್ವ ಕೇಂದ್ರವಾದ ಮಂತ್ರಾಲಯವೂ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದೆ. ಹಲವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಹೈದರಾಬಾದ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯವು ಮುಸಲ್ಮಾನ ದೊರೆಗಳ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿದ್ದ ಹಿಂದೂಗಳಿಗೆ ಶ್ರೀಶೈಲದ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನನೂ ಮಂತ್ರಾಲಯದ ರಾಘವೇಂದ್ರಸ್ವಾಮಿಗಳೂ ಅಪ್ಯಾಯಮಾನರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ಒಂದು ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ತೆಲುಗರಿಗೆ ಕನ್ನಡವು ಅಪರಿಚಿತವಾಗಿ ಕಾಣದೆ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ ಎನ್ನಬಹುದು. ಇನ್ನು ಹೈದರಾಬಾದಿನ ಜಾನಪದ ದೇವತೆ ಮೈಸಮ್ಮಳು ಕನ್ನಡಿಗರ ಅಧಿದೇವತೆ ಚಾಮುಂಡಿಯೇ ಆಗಿದ್ದಾಳೆ.

ಇಂದಿಗೂ ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಗರದ ಹಲವೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ನಾಮಫಲಕಗಳು ರಾಜಾರೋಷವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿತವಾಗಿವೆ. ಕಾಚಿಗುಡವು ಕನ್ನಡಿಗರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರದೇಶ. ದೇಶಪಾಂಡೆಯವರ ದವಾಖಾನೆ, ರಾಘವೇಂದ್ರಸ್ವಾಮಿಗಳ ಗುಡಿ, ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯಮಂದಿರ, ಟೂರಿಸ್ಟ್ ಹೋಟೆಲ್ ಮುಂತಾದವುಗಳ ನಾಮಫಲಕ ಕನ್ನಡದಲ್ಲೇ ಇದೆ. ಕೆಲವೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಪಠ್ಯವನ್ನೇ ತೆಲುಗು ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ಉದಾಹರಣೆಯಿದೆ. ಮತ್ತೂ ಕೆಲವು ಸ್ಥಳನಾಮ ಹೇಳುತ್ತ ಅಂದರೆ ಬೆಂಗಳೂರು ಅಯ್ಯಂಗಾರರ ಬೇಕರಿ, ಮೈಸೂರು ತುಪ್ಪದ ಅಂಗಡಿ ಇತ್ಯಾದಿಯಾಗಿ ಕನ್ನಡದ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಟೂರಿಸ್ಟ್ ಹೋಟೆಲಿನ ಸಾಂಬಾರು ವಡೆ, ಶಿವಂ ರಸ್ತೆಯ ಉಡುಪಿ ಹೋಟೆಲಿನ ಊಟ, ಬಡೇಚಾವಡಿಯಲ್ಲಿನ ಬೆಣ್ಣೆದೋಸೆ, ಕೋಠಿಯಲ್ಲಿನ ಮಸಾಲೆದೋಸೆ ಬಾಯಲ್ಲಿ ನೀರೂರಿಸುತ್ತವೆ.

ಹೈದರಾಬಾದಿನಲ್ಲಿ ನೋಡತಕ್ಕ ಸ್ಥಳಗಳು ಹಲವಾರಿವೆ. ಚಾರ್ಮಿನಾರ್ ಬಳಿಯ ಮುತ್ತಿನ ಅಂಗಡಿಗಳ ಸಾಲು ಸಾಲೇ ಇದ್ದು ಕೃತಕವಾಗಿ ಸೃಜಿಸಿದ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ವಿವಿಧ ಗಾತ್ರದ ಮುತ್ತುಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಸಾಲಾರ್ಜಂಗ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂನಲ್ಲಿ ಹೈದರಾಬಾದ್ ಸಂಸ್ಥಾನವನ್ನಾಳಿದ ನಿಜಾಮ್ ಅರಸರ ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹವನ್ನೂ ಅವರ ದಿರಿಸುಗಳನ್ನೂ ಆಭರಣಗಳನ್ನೂ ಈಜಿಪ್ಟಿನ ಮಮ್ಮಿಯನ್ನೂ ಸೈನಿಕರ ಕವಾಯತುಳ್ಳ ದೊಡ್ಡ ಗಡಿಯಾರವನ್ನೂ ನೋಡಬಹುದು. ಹುಸೇನ್ ಸಾಗರದ ನಡುವಿನ ಬುದ್ಧ ಪ್ರತಿಮೆಯು ನಾಗಾರ್ಜುನಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಹೋದ ಬುದ್ಧಪ್ರತಿಮೆಯ ಪ್ರತಿರೂಪವಾಗಿದೆ. ಸಂಜೆಯ ತಂಪುಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಹುಸೇನ್‌ಸಾಗರದ ಕಟ್ಟೆ(tank bund)ಯ ಮೇಲಿನ ವಾಕಿಂಗು ಮುದನೀಡುತ್ತದೆ. ಇವಿಷ್ಟಲ್ಲದೆ ಗೋಲ್ಕೊಂಡ ಕೋಟೆ (ಧ್ವನಿ ಬೆಳಕು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ತಪ್ಪಿಸ್ಕೋಬಾರ್ದು), ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನದ ಚರ್ಚುಗಳು, ಪ್ರಾಣಿಸಂಗ್ರಹಾರಣ್ಯ, ರಾಮೋಜಿ ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿ ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ನೋಡಲೇಬೇಕು.

ರಾಮೋಜಿ ಫಿಲಂಸಿಟಿ ನೋಡಲು ಪೂರ್ಣ ಒಂದು ದಿನ ಬೇಕು. APSTDC ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಹೋದರೆ ಒಳ್ಳೆಯದು. IMAX ಅನ್ನೋದು ನಮ್ಮ ಗರುಡ ಮಾಲ್ ಇದ್ದ ಹಾಗೆ. ಅದರಲ್ಲಿನ ಹಾರರ್‍ ಶೋ ಒಂಥರಾ ಚೆನ್ನಾಗಿರುತ್ತೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಮೈಸಮ್ಮ ಗುಡಿ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿ ಟ್ಯಾಂಕ್ ಬಂಡ್ ಕೆಳಗೆ ಬಂದರೆ ಅಲ್ಲಿದೆ ಸ್ನೋ ವರಲ್ಡ್. ಅಲ್ಲಿ high altitude ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಸೃಜಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಸಿಯಾಚಿನ್ ಅನುಭವ ಪಡೆಯಬಹುದು.

ನಾನು ಮೊದಲ ಸಲ ಹೈದರಾಬಾದಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದಾಗ ಸಿಕಂದರಾಬಾದ್ ರೈಲುನಿಲ್ದಾಣದ ಎದುರಿಗಿರುವ ಹೋಟೆಲ್ ಸಿತಾರಾದಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದೆ. ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹೋಗಿದ್ದಾಗ ಕಾಚಿಗುಡದ ಮನೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಪಿ.ಜಿ. ಆಗಿದ್ದೆ.

>> ಬರೋವಾಗ ಪುಲ್ಲಾ ರೆಡ್ಡಿ ಸ್ವೀಟ್ಸ್ಗೆ ಹೋಗಿ ಸಕ್ಕತ್ ಸ್ವೀಟ್ಸ್ ಸಿಗತ್ತೆ!! ಒಮ್ಮೆ ತಿಂದು ನೋಡಿ ಕೆಜಿಗಟ್ಟಲೆ ತಗೊಂಡು ಬರ್ತೀರಾ<<

ಪುಲ್ಲಾರೆಡ್ಡಿ ನೇತಿಮಿಠಾಯಿಲು, ಚೆನ್ನಾಗಿರುತ್ತಮ್ಮ ಸವೀ. ಆದರೆ ಆಯಾ ದಿನವೇ ತಿಂದು ಮುಗಿಸಬೇಕು. ಶುದ್ಧತುಪ್ಪದ್ದಾದ್ದರಿಂದ ಮರುದಿನಕ್ಕೆ ಶುಷ್ಕವಾಗುತ್ತೆ.

>>ಚಾರ್ಮಿನಾರ್‍ [ಆಜೂ ಬಾಜೂ] ನಿಮ್ಮ ಅಕ್ಕ, ತಂಗಿಗೆ, ಅಮ್ಮಂಗೆ [ಮುತ್ತು ಪೋಣಿಸಿದ] ಬಳೆ ತಗೊಳ್ಳಿ. [ಅದರಬದಿಯಲ್ಲೇ ಇರುವ ದೊಡ್ಡ ಮಸೀದಿಗೆ ಹೋಗಿ ಗುಂಪು ಗುಂಪಾದ ಪಾರಿವಾಳಗಳಿಗೆ ಒಂದಷ್ಟು ಕಾಳು ಹಾಕಿ]

ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ
ಸಿ ಮರಿಜೋಸೆಫ್